De Europese klimaatdoelstellingen en de Vlaamse renovatiegolf
De Europese Unie heeft als bindend doel gesteld om tegen 2050 volledig klimaatneutraal te zijn. De gebouwensector speelt hierin een absolute sleutelrol: gebouwen zijn in Europa verantwoordelijk voor circa 40% van het totale energieverbruik en ruim een derde van de broeikasgasemissies.
In Vlaanderen is de uitdaging extra markant. Een aanzienlijk deel van het appartementspatrimonium dateert uit de jaren ’60, ’70 en ’80, toen energiezuinig bouwen nog niet op de agenda stond. Zonder een doortastende versnelling van de renovatiegraad in appartementsgebouwen zal Vlaanderen de klimaatdoelstellingen onmogelijk halen. Precies daarom heeft de Vlaamse overheid een dwingend kader uitgetekend voor verenigingen van mede-eigenaars (VME’s).
De gefaseerde verplichting: EPC Gemeenschappelijke Delen
Als eerste grote stap om de renovatiegolf in mede-eigendommen aan te jagen, lanceerde de Vlaamse overheid het EPC Gemeenschappelijke Delen (EPC GD). Dit certificaat brengt de energetische performantie van het collectieve gebouw in kaart: de isolatiekwaliteit van het dak, de gevels en de vloeren, evenals het rendement van de collectieve verwarmings- en ventilatie-installaties.
De Vlaamse Regering hanteert een strikte fasering in functie van de omvang van het appartementsgebouw:
- Vanaf 1 januari 2022: Grote appartementsgebouwen met minstens 15 gebouweenheden moeten verplicht beschikken over een geldig EPC GD.
- Vanaf 1 januari 2023: Middelgrote appartementsgebouwen van 5 tot en met 14 gebouweenheden moeten over het attest beschikken.
- Vanaf 1 januari 2024: Ook de kleinere appartementsgebouwen van 2 tot en met 4 gebouweenheden vallen definitief onder de verplichting.
Het EPC GD heeft een geldigheidsduur van 10 jaar, maar moet sneller geactualiseerd worden zodra er energetische renovaties (zoals dakisolatie of nieuwe beglazing) worden uitgevoerd.
Trema als facilitator: meer dan 15% van de markt gerealiseerd
Trema heeft zich vanaf dag één gepositioneerd als dé toonaangevende specialist in technisch vastgoedmanagement voor mede-eigendommen. Met een hooggespecialiseerd team van bouwkundige en energetische ingenieurs heeft Trema inmiddels meer dan 15% van alle opgemaakte EPC’s voor gemeenschappelijke delen in Vlaanderen verzorgd.
Maar voor Trema is een keuringsattest nooit een louter administratief eindpunt. We gebruiken de objectieve data uit het EPC GD als solide basis voor een strategisch Renovatiemasterplan. Hierdoor krijgt de VME direct inzicht in de meest rendabele vervolgstappen.
Voorkom een ‘lock-in’: koppel onderhoud aan de 2050-standaard
Het grootste gevaar bij mede-eigendommen is het zogenaamde lock-in effect: een VME vervangt bijvoorbeeld een defecte stookketel door een klassieke ketel op fossiele brandstof, waardoor het gebouw voor de komende 15 jaar geblokkeerd zit en niet kan overstappen op duurzame warmtepompen of warmtenetten.
Trema adviseert syndici en mede-eigenaars om geplande onderhoudswerken direct te laten aansluiten op het Vlaamse langetermijndoel (EPC-label A tegen 2050):
- Moet de lift of het dak binnen enkele jaren vernieuwd worden? Bereken direct de meerwaarde van maximale dakisolatie en zonnepanelen.
- Is de collectieve stookplaats verouderd? Onderzoek een hybride warmtepompconcept met lagetemperatuurafgifte.
- Dankzij de VEKA-erkenning van Trema geniet de VME bovendien tot 60% overheidssubsidie op de studiekosten van dit renovatiemasterplan.
Conclusie en aanbevelingen voor syndicus en VME
2050 lijkt ver weg, maar voor een appartementsgebouw met tientallen mede-eigenaars vergt een ingrijpende renovatie gemakkelijk 5 tot 8 jaar voorbereiding, stemming en financiering. Vaste kosten zoals stellingbouw en engineering kunnen gehalveerd worden door werken slim te clusteren.
Trema ontzorgt het VME-bestuur van A tot Z: van de initiële EPC-nulmeting tot de technische projectbegeleiding en subsidieaanvraag. Neem contact op met onze experts om uw gebouw tijdig klaar te stomen voor de toekomst.